Алтай койу — сатып алуу же сатуу

Туу өлкөсү: Россия Алтай койу – жука жүндүү, эттүү породасы Сибирдин жүрөгүнөн – Алтай крайындан чыккан. Ал 1930-жылдан 1949-жылга чейин "Овцевод" совхозунда жана "Советтер өлкөсү" колхозунда чыгарылган, ал эми анын негизинде Г. Р. Литовченко, Н. А. Васильева жана С. С. Крымский сыяктуу селекционерлер турган. Жергиликтүү сибирь меринолорун негиз катары алып, аларды рамбуле койлору менен айкалыштырган, австралиялык меринолордун жана кавказдык жука жүндүү койлордун каны кошулган. Кыштын суук күндөрүндө да тоңбой турган, жүнүн жука жана көп берчү, этин да ырахаттандыра турган койду чыгарууну каалашкан. Туулган алтай породасы Алтайда гана эмес, бүт Сибирде, Уралда, Түндүк Казакстанда да тез эле жайгашып кеткен. 1980-жылдары породанын үстүндө Кыргызстандык илимпоздор иштешкен, 1990-жылы Россияда үч миллиондон ашык кой болгон, анын 87% тукумдук, бүгүнкү күндө тукумдук мал 16 миң башты түзөт. Сипаттамасы: Алтай койу – чоң, бекем конституциялуу жаныбар. Барандары 90-100 кг, кээ бирлери 130-155 кг чейин жетет. Эмчек койлору кичине – 55-65 кг, бирок 100-108 кг салмактагы чоң койлор да кездешет. Барандарынын жамбашы 80-90 см, койлордуку 70-80 см. Барандары күчтүү буралган мүйүздөргө ээ, ал эми койлору мүйүзсүз. Алтай койлорунун жүнүнү жука, меринолук, ак, майда буралган, калың, тыгыз, руна структурасында. Барандарынын башы чоң, койлордуку орто өлчөмдө, пропорционалдуу, моюну орто узундукта, 1-3 теринин бүктөмдөрү менен, барандарынын көп, койлордун азыраак. Жамбашы кең, аркасы түз, бели бекем. Алтай койунун денеси узун, кең жана терең көкүрөгү, тегиз аркасы жана бир аз түшүрүлгөн куйругу бар. Аяктары бекем, түз, бирок кээ бир койлордун скакательный буйнарлары жакын болуп калат. Сөөктөрү жакшы өнүккөн, эттүү. Алтай койлору катаал сибирь кыштарына жакшы ылайыкташкан, бирок ысыкка жакшы чыдабайт. Жазында аларга көлөкө керек, кышында – жылуу койло. Продуктивдүүлүгү: Алтай породасынан чыккан барандар жана кыздар жакшы өсөт. 7 айга келгенде жаш малдын салмагы 15-16 кг. Сойуу чыгымы 45-49%, эт жука, орто майлуу, жумшак. Бирок Алтай койунун негизги байлыгы – албетте, анын жүнүнү. Жука, меринолук, 64-класстагы, башкача айтканда, 20,6-23 микрона, ак, майда буралган. Барандарынын жүнүнүн узундугу 7-10 см, койлордуку 6-8 см. Бир барандын жүнүн 9-16 кг (рекорд - 30-35 кг) кесип алса болот, ал эми койдон – 6-7 кг (рекорд – 12-15 кг). Таза жүн чыгымы 45-55% (60% га чейин). Жиропот ак же жеңил сары, кээде кремдүү. Мындай жүндөн биринчи класстагы кездемелер, жука, жеңил жана жылуу материалдар алынат.